హిందూ ధర్మశాస్త్రం ప్రకారం ఇంట్లో నిత్యం దీపారాధన చేయడం, దేవుడిని పూజించడం వెనుక ఎన్నో అంతరార్థాలు ఉన్నాయి. అయితే, పూజ చేసే బాధ్యత ప్రధానంగా ఎవరిది అనే విషయంలో చాలామందిలో భిన్నాభిప్రాయాలు ఉన్నాయి. సాధారణంగా ఇళ్లలో ఆడవారే పూజలు చేస్తుంటారు కానీ శాస్త్రం దీని గురించి ఏం చెబుతోంది? కుటుంబం మొత్తం సుఖశాంతులతో ఉండాలంటే ఇంట్లో దీపం ఎవరు వెలిగించాలి? పండితులు చెబుతున్న కొన్ని ఆసక్తికరమైన నిజాలు తెలుసుకుందాం..
ఇంటి పెద్ద లేదా భర్త పూజ చేయడమే శ్రేయస్కరం: మన హిందూ ధర్మశాస్త్రాల ప్రకారం, ఇంట్లో ప్రతిరోజూ ఆ ఇంటి యజమాని లేదా భర్త దేవుని ముందు దీపం వెలిగించి పూజ చేయడం అత్యంత ఉత్తమం. కుటుంబం మొత్తాన్ని రక్షించమని, అందరికీ ఆయురారోగ్యాలు ప్రసాదించమని ఆ దేవదేవుడిని కోరుకునే బాధ్యత ఇంటి పెద్దపై ఉంటుంది.
ఒకవేళ భర్తకు సమయం లేనప్పుడు లేదా అందుబాటులో లేనప్పుడు మాత్రమే ఇంటి ఆడవారు దీపారాధన చేయాలని పెద్దలు చెబుతుంటారు. స్త్రీలు చేసే పూజలు సాధారణంగా వారికి మాత్రమే ఫలితాన్ని ఇస్తాయని, అదే మగవారు పూజ చేస్తే ఆ ఫలితం కుటుంబం మొత్తానికి అందుతుందని శాస్త్రోక్తి. ముఖ్యంగా అష్టైశ్వర్యాలతో కుటుంబం తులతూగాలంటే మగవారు పూజలో పాలుపంచుకోవడం చాలా ముఖ్యం.

వ్రతాలు మరియు స్త్రీల పాత్ర: సాధారణంగా స్త్రీలు చేసుకునేవి వ్రతాలు అని శాస్త్రం చెబుతోంది. పెళ్లికాకముందు మంచి భర్త కోసం, పెళ్లి అయ్యాక భర్త క్షేమం మరియు సౌభాగ్యం కోసం స్త్రీలు నియమ నిష్టలతో వ్రతాలు ఆచరిస్తారు. అంటే స్త్రీలు తమ వ్రతాల ద్వారా భర్త క్షేమాన్ని, సౌభాగ్యాన్ని సాధించవచ్చు. అయితే, నిత్య పూజ విషయంలో మాత్రం పురుషులు ముందుండాలి.
పూజకు కావలసిన సామాగ్రిని సిద్ధం చేయడం, పూలు కోయడం, పీఠాన్ని అలంకరించడం వంటి పనుల్లో స్త్రీలు సహాయం చేయాలి. ఇలా ఇంటి ఇల్లాలు సహకారం అందిస్తూ, ఇంటి పెద్ద దీపం వెలిగిస్తే ఆ ఇంట్లో ఎల్లప్పుడూ లక్ష్మీదేవి కొలువై ఉంటుంది.
గోత్రనామాలు మరియు సకుటుంబానాం అంతరార్థం: మనం గుడికి వెళ్లినప్పుడు గమనిస్తే, పూజారి గారు ఎప్పుడూ ఇంటి యజమాని పేరు, గోత్రం అడిగి “ధర్మపత్నీ సమేతస్య” అంటూ భార్య పేరు, ఆ తర్వాత పిల్లల పేర్లు చదువుతారు. చివరగా “సకుటుంబానాం” అని భగవంతుడికి విన్నవిస్తారు. అంటే లోకరీత్యా కూడా ఒక వ్యక్తి భార్యగా, పిల్లలుగానే మన గుర్తింపు ఉంటుంది.
భగవంతుడికి కూడా ఫలానా వ్యక్తి కుటుంబం అని వివరంగా చెప్పడం మన సంప్రదాయం. అందుకే ఇంటి యజమాని పూజలో కూర్చుంటే ఆ పుణ్యఫలం భార్యకు, పిల్లలకు సమానంగా పంచుకోబడుతుంది. ఇది కుటుంబ వ్యవస్థలోని ఐక్యతను మరియు బాధ్యతను గుర్తు చేస్తుంది.
ఆచరించాల్సిన పద్ధతులు మరియు హారతి: ఇంట్లో పూజ చేసేటప్పుడు మగవారు దీపం వెలిగించి నైవేద్యం సమర్పించాలి. ఆ సమయంలో స్త్రీలు పక్కనే ఉండి దేవుడిని ధ్యానించాలి. పూజ పూర్తయిన తర్వాత చివరగా భార్యాభర్తలు ఇద్దరూ కలిసి నమస్కారం చేసుకుని హారతి తీసుకోవాలి. ఇలా చేయడం వల్ల ఇంటిపై ఉన్న నెగిటివ్ ఎనర్జీ తొలగిపోయి, సానుకూల వాతావరణం ఏర్పడుతుంది.
భర్త దీపం పెడితే ఆ ఇల్లు సుభిక్షంగా ఉంటుందని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. కాబట్టి వీలైనంత వరకు పురుషులు తమ దైనందిన జీవితంలో పూజకు కొద్ది సమయాన్ని కేటాయించడం వల్ల కుటుంబానికి ఎంతో మేలు జరుగుతుంది.
