ఒకప్పుడు వయసు పెరిగే కొద్దీ వినికిడి తగ్గడం సహజమే అనుకుంటాం. కానీ, ప్రస్తుత కాలంలో ఇయర్ఫోన్ల వాడకం, శబ్ద కాలుష్యం వల్ల చిన్న వయసులోనే చాలామందికి వినికిడి సమస్యలు వస్తున్నాయి. వినికిడి శక్తి ఒక్కసారిగా పోదు, అది మెల్లమెల్లగా తగ్గుతూ కొన్ని సంకేతాలను ఇస్తుంది. ఆ సూచనలను మనం ముందే గమనిస్తే భవిష్యత్తులో చెవుడు రాకుండా జాగ్రత్త పడవచ్చు. మన చెవులు మనకు చెప్పే ఆ 4 ముఖ్యమైన హెచ్చరికలు ఏమిటనేది ఇప్పుడు చూద్దాం..
మాటలు స్పష్టంగా వినబడకపోవడం: వినికిడి లోపం మొదలవుతుందనడానికి ఇది మొదటి సంకేతం. ఎదుటివారు మాట్లాడుతున్నప్పుడు శబ్దం వినిపిస్తుంది కానీ, వారు ఏం అంటున్నారో ముక్కలు ముక్కలుగా అర్థమవుతుంది. ఇక ముఖ్యంగా రద్దీగా ఉండే చోట లేదా నలుగురు కలిసి మాట్లాడుతున్నప్పుడు మాటలు స్పష్టంగా అర్థం కావు. దీనివల్ల పదే పదే “ఏమన్నారు?” అని అడగాల్సి వస్తుంది.
చెవిలో రింగుమనే శబ్దాలు (Tinnitus): ఏదైనా నిశ్శబ్దంగా ఉన్న చోట కూర్చున్నప్పుడు మీ చెవిలో ఈల వేసినట్లు లేదా గంటలు మోగుతున్నట్లు వింత శబ్దాలు వస్తున్నాయా? దీనిని ‘టిన్నిటస్’ అంటారు. ఇది వినికిడి శక్తి తగ్గుతోందని చెప్పడానికి ప్రధాన హెచ్చరిక. ఇక లోపలి చెవిలోని నరాలు దెబ్బతిన్నప్పుడు ఇలాంటి శబ్దాలు వినిపిస్తుంటాయి. దీనిని అస్సలు నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు.
టీవీ వాల్యూమ్ పెంచడం: ఇంట్లో మిగిలిన వారందరికీ టీవీ వాల్యూమ్ సరిగ్గా ఉన్నా, మీకు మాత్రం తక్కువగా అనిపిస్తుందా? పక్కన వారు “వాల్యూమ్ తగ్గించు” అని అంటున్నారంటే.. మీ వినికిడి సామర్థ్యం తగ్గుతోందని అర్థం. ఇక అలాగే ఫోన్ కాల్స్ మాట్లాడుతున్నప్పుడు అవతలి వ్యక్తి మాటలు వినబడక ఫోన్ వాల్యూమ్ ఫుల్ గా పెంచుతున్నా సరే, మీరు జాగ్రత్త పడాల్సిన సమయం వచ్చిందని గుర్తించాలి.
స్త్రీలు, పిల్లల గొంతులు వినబడవు: సాధారణంగా వినికిడి లోపం మొదలైనప్పుడు తక్కువ ఫ్రీక్వెన్సీ ఉన్న శబ్దాల కంటే, ఎక్కువ ఫ్రీక్వెన్సీ (High-pitched) ఉండే శబ్దాలను వినడం కష్టమవుతుంది. అందుకే మగవారి గొంతు కంటే స్త్రీలు లేదా చిన్న పిల్లల గొంతులు వినడంలో ఇబ్బంది కలుగుతుంది. మాటల్లోని ‘స’, ‘ష’, ‘ఫ’ వంటి అక్షరాల మధ్య తేడాను మెదడు సరిగ్గా గుర్తించలేకపోతుంది.
సామాజికంగా ఒంటరితనం: వినికిడి సరిగ్గా లేకపోవడం వల్ల నలుగురిలో ఉన్నప్పుడు ఇతరులు జోకులు వేసినా లేదా కబుర్లు చెప్పుకుంటున్నా మనకు అర్థం కాదు. దీంతో అందరిలో ఉన్నా ఏదో వెలితిగా అనిపిస్తుంది. మాట్లాడటానికి భయపడి లేదా మొహమాటపడి చాలామంది మనుషులకు దూరంగా ఉండటానికి ప్రయత్నిస్తారు. ఇది మానసిక ఒత్తిడికి కూడా దారితీస్తుంది.
వినికిడి అనేది మనల్ని ప్రపంచంతో కనెక్ట్ చేసే ఒక అద్భుతమైన శక్తి. పైన చెప్పిన లక్షణాలలో ఏ ఒక్కటి కనిపించినా అశ్రద్ధ చేయకండి. ప్రారంభ దశలోనే గుర్తిస్తే సరైన చికిత్స లేదా వినికిడి యంత్రాల సాయంతో సమస్యను అదుపు చేయవచ్చు. మీ చెవులను ప్రేమించండి, అధిక శబ్దాల నుండి వాటిని కాపాడుకోండి.
గమనిక: మీకు వినికిడిలో ఇబ్బందిగా అనిపిస్తే వెంటనే ఒక ‘ఆడియోలజిస్ట్’ లేదా ‘ఈఎన్టీ (ENT)’ డాక్టరును సంప్రదించి హియరింగ్ టెస్ట్ చేయించుకోవడం ఉత్తమం.
