మన హిందూ సంప్రదాయంలో ఎవరైనా చనిపోయినప్పుడు ‘గరుడ పురాణం’ చదవడం చూస్తుంటాం. మరణం తర్వాత ఆత్మ ఎక్కడికి వెళ్తుంది? ఎలాంటి శిక్షలు ఉంటాయి? అనే విషయాలను విష్ణుమూర్తి గరుత్మంతుడికి వివరించిన గ్రంథం ఇది. అయితే, సరిగ్గా గరుడ పురాణం లాగే మరణం వెనుక ఉన్న రహస్యాలను, ఆత్మ ప్రయాణాన్ని వివరించే మరో అద్భుతమైన పుస్తకం ప్రపంచంలో ఇంకొకటి ఉందనే విషయం మీకు తెలుసా? వినడానికి షాకింగ్గా ఉన్నా ఇది నిజం. బౌద్ధ సంప్రదాయానికి చెందిన ఆ పుస్తకమే ‘టిబెటన్ బుక్ ఆఫ్ ది డెడ్’ ఈ రెండు పుస్తకాల మధ్య ఉన్న ఆశ్చర్యకరమైన పోలికల గురించి ఇప్పుడు సరళంగా తెలుసుకుందాం.
మరణం తర్వాత మధ్యంతర స్థితి: ఈ రెండు గ్రంథాలు కూడా మరణం అనేది ముగింపు కాదు, అది కేవలం ఆత్మ మారే ఒక రూపం మాత్రమే అని చెబుతాయి. మనిషి చనిపోయిన తర్వాత, మళ్లీ పుట్టడానికి ముందు మధ్యలో ఒక ‘మధ్యంతర స్థితి’ ఉంటుందని రెండు పుస్తకాలూ అంగీకరిస్తాయి. ఇక టిబెటన్ పుస్తకం దీనిని ‘బార్డో’ అని పిలిస్తే, గరుడ పురాణం దీనిని ఆత్మ యమలోకానికి వెళ్లే లోపు సాగించే సుదీర్ఘ ప్రయాణంగా చెప్తుంది.
కర్మ ఆధారంగానే తదుపరి ప్రయాణం: మనం బతికున్నప్పుడు చేసే పనులే (కర్మలే) మన మరణానంతర ప్రయాణాన్ని డిసైడ్ చేస్తాయని రెండు గ్రంథాలు నొక్కి చెబుతాయి. గరుడ పురాణం ప్రకారం యమధర్మరాజు, చిత్రగుప్తుడు మన పాప పుణ్యాల లెక్కలు చూసి తీర్పు ఇస్తారు. ఇక అదే టిబెటన్ పుస్తకం ప్రకారం, మన మనసుపై ఉన్న కర్మల ముద్రలను బట్టే ఆత్మకు బార్డో స్థితిలో రకరకాల అనుభవాలు ఎదురవుతాయి.
పునర్జన్మల చక్రం మరియు మోక్షం: మనిషి చనిపోయాక తన కర్మలను బట్టి మళ్లీ మనిషిగానో, జంతువుగానో లేదా ఇతర లోకాల్లోనో పుడతారని రెండు చోట్లా ఉంది. అయితే ఈ జనన మరణాల చక్రం నుంచి విముక్తి పొందడమే (మోక్షం) ఆత్మ యొక్క అంతిమ లక్ష్యం అని రెండు గ్రంథాలు చెబుతాయి. ఇక టిబెటన్ సంప్రదాయం దీనిని ‘ధర్మకాయ’ స్థితి అంటే భ్రమల నుంచి విముక్తి అని చెబితే, గరుడ పురాణం దీనిని ‘ముక్తి’ లేదా ‘మోక్షం’ అని పిలుస్తుంది.
చనిపోయేటప్పుడు మనసు ఎలా ఉండాలి?: మనం ప్రాణం విడిచే సమయంలో మన ఆలోచనలు ఎలా ఉంటే, మన తదుపరి జన్మ లేదా ప్రయాణం అలానే ఉంటుందని ఈ రెండు పుస్తకాలు ఒకేలా చెబుతున్నాయి. ఇక అందుకే మరణించే సమయంలో ఎటువంటి ఆందోళన లేకుండా ప్రశాంతంగా, దైవ చింతనతో ఉండడం చాలా ముఖ్యం అని ఆధ్యాత్మిక వేత్తలు అంటుంటారు.
వేర్వేరు కాలాల్లో, వేర్వేరు సంస్కృతుల్లో పుట్టినప్పటికీ గరుడ పురాణం, టిబెటన్ బుక్ ఆఫ్ ది డెడ్.. రెండూ ఆత్మ ప్రయాణం గురించి ఒకే రకమైన పరమార్థాన్ని చెప్పడం నిజంగా ఆశ్చర్యకరం. ఇవి కేవలం చనిపోయిన వారి కోసమే కాదు, బతికున్న వారు ఎలా మంచి జీవితాన్ని గడపాలో నేర్పించే గొప్ప మార్గదర్శకాలు.
గమనిక: ఈ గ్రంథాలు మనకు మరణం పట్ల భయాన్ని పోగొట్టి, జీవితంలో మంచి పనులు చేయాలనే సద్బుద్ధిని కలిగిస్తాయి. కాబట్టి వీటిని కేవలం మూఢనమ్మకాలుగా చూడకుండా, వాటిలోని ఆధ్యాత్మిక సారాన్ని అర్థం చేసుకోవడం మంచిది.
