పది నిమిషాల్లో పాలు, ఐదు నిమిషాల్లో పెరుగు.. వినడానికి భలే సౌకర్యంగా ఉంది కదూ! ఒకప్పుడు సంచి పట్టుకుని మార్కెట్కు వెళ్తే వచ్చే ఆ కిక్కే వేరు. కానీ ఇప్పుడు సోఫాలో కూర్చుని ఫోన్ నొక్కితే చాలు, గుమ్మం ముందుకు అన్నీ వచ్చేస్తున్నాయి. అత్యవసర పరిస్థితుల్లో ఈ టెక్నాలజీ ఒక వరం, కానీ ప్రతి చిన్న వస్తువుకూ యాప్లపై ఆధారపడటం మనకు తెలియకుండానే మన జేబుకు చిల్లు పెడుతోందా? సౌకర్యం వెనుక దాగున్న అసలు ఖర్చును మనం గమనిస్తున్నామా?
మనం పది రూపాయల కొత్తిమీర కోసం ఆర్డర్ పెట్టినప్పుడు, ఆ వస్తువు ధరతో పాటు డెలివరీ ఛార్జీలు, ప్లాట్ఫామ్ ఫీజులు, హ్యాండ్లింగ్ ఛార్జీలు ఇలా రకరకాల పేర్లతో అదనపు భారం పడుతోంది. పైగా “ఫ్రీ డెలివరీ” కావాలంటే కనీసం ఇంత మొత్తం షాపింగ్ చేయాలనే నిబంధనతో అవసరం లేని వస్తువులను కూడా కార్ట్లో వేసేస్తున్నాం. ఇలా చిన్న చిన్న మొత్తాలు నెలాఖరుకు పెద్ద మొత్తంలో అనవసర ఖర్చుగా మారి, మన బడ్జెట్ను తలకిందులు చేస్తున్నాయి.
కేవలం డబ్బు మాత్రమే కాదు, మన శారీరక శ్రమ కూడా తగ్గిపోతోంది. ఇంటి పక్కనే ఉన్న కిరాణా షాపుకు వెళ్లడానికి కూడా బద్ధకించి ఫోన్ తీయడం వల్ల మన చురుకుదనం దెబ్బతింటోంది. ఒకప్పుడు షాపుకు వెళ్తే నలుగురితో మాట్లాడే అవకాశం ఉండేది ఇప్పుడు ఆ సామాజిక అనుబంధం పోయి కేవలం రేటింగ్స్, ట్రాకింగ్ ఐకాన్ల చుట్టూ మన జీవితం తిరుగుతోంది. సౌకర్యం మనల్ని సోమరిపోతులుగా మార్చేస్తోందా అన్నది ఆలోచించాల్సిన విషయం.
వ్యాపార సంస్థలు మన మెదడుతో ఆడుకునే “నోటిఫికేషన్” తంత్రం మరో ప్రమాదం. “మీకు ఇష్టమైన ఐటమ్ పై 10% ఆఫర్” అనగానే అవసరం లేకపోయినా ఆర్డర్ చేసేలా మనల్ని ప్రేరేపిస్తాయి. ఇది ఒక రకమైన డిజిటల్ వ్యసనం. అత్యవసర సమయాల్లో ఈ సేవలు ప్రాణప్రదంగా అనిపిస్తాయి కానీ రోజువారీ అవసరాలకు కూడా వీటిపైనే బతకడం వల్ల స్థానిక చిరు వ్యాపారుల పొట్ట కొట్టడమే కాకుండా మన ఆర్థిక క్రమశిక్షణను కోల్పోతున్నాం.
టెక్నాలజీని వాడుకోవాలి కానీ దానికి బానిస అవ్వకూడదు. పది నిమిషాల వేగం కంటే, పది అడుగులు వేసి తాజా కూరగాయలు తెచ్చుకోవడంలో ఉండే తృప్తి, ఆరోగ్యం వేరు. వచ్చే నెల నుండి మీ యాప్ హిస్టరీ చెక్ చేయండి; అప్పుడు తెలుస్తుంది మీరు సౌకర్యం కోసం ఎంత చెల్లిస్తున్నారో! వివేకంతో వాడితేనే సాంకేతికత మనకు మేలు చేస్తుంది, లేదంటే అది ఒక అందమైన ఖర్చుల ఉచ్చు మాత్రమే.
